İstanbul’un eski limanı Theodosius, Arkeopark Oluyor

BİLİM, 10 Ağustos 2020 03:27

Yenikapı-Marmaray kazılarında ortaya çıkartılan Theodosius Limanı’nın arkeoparka dönüştürülebilmesi için mimari tasarım yarışması başladı.

İstanbul’un eski limanı Theodosius, Arkeopark Oluyor

İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından başlatılan “Theodosius Limanı Arkeolojik Alanı Mimari Proje Yarışması” sonucunda İstanbul’un güzel bir arkeopark’a kavuşması bekleniyor. Proje, geçmişten günümüze uzanan yaşam katmanlarını birbirleriyle ilişkilendirmeyi, farkındalık yaratarak bilgisini paylaşılır kılmayı, anıt değerini kavramayı, anlatmayı ve bu değerin kolektif biçimde hatırlanmasına aracı olmayı amaçlıyor.

İBB Kültür Varlıkları Daire Başkanı Mahir Polat, Arkeofili’ye yaptığı açıklamada, farklı düşünce ve seslerden oluşan tasarımların proje olarak sunulacağı yarışmada, İstanbul’a yakışır bir arkeopark yapılacağını söylüyor.

Yenikapı kazıları, belki de İstanbul’un binlerce yıllık tarihini anlayabilmemiz için en büyük fırsattı. Marmaray projesi ile ortaya çıkan arkeolojik kalıntılar ilk başta tüm arkeoloji dünyasını heyecanlandırmış olsa da, daha sonra bu proje yüzünden arkeologlar adeta iş makinelerine karşı kazı çalışmalarını hızlı bir şekilde yürütmek zorunda kaldı.

Böylesine önemli bir arkeolojik noktada çok kısa bir süre içerisinde tamamlanmak zorunda kalan kazılar bile İstanbul’un binlerce yıllık tarihi hakkında birçok bilgi sağladı.

İstanbul Arkeoloji Müzeleri tarafından yürütülen kazılar sırasında, İstanbul’un ilk yerleşimcilerine ait 8.000 yıllık ayak izlerinden, 5. ve 11. yüzyıllar arasına tarihlenen birçok Bizans gemi batığı bulundu. Bu gemiler bir zamanlar, Bizans’taki adıyla Konstantinopol’ün Theodosius limanında demirlemişti ve ticari mal taşıyorlardı.

Theodosius limanı, en işlek döneminde İstanbul’un dünyaya açılan kapısıydı ve Karadeniz ve Akdeniz’den gemilerin mal getirip götürdüğü kıtalar arası ekonomik ve kültürel ilişkileri sağlayan korunaklı bir doğal limandı.

Bugüne kadar Bizans gemileri hakkındaki bilgilerin çoğu Akdeniz’de bulunan birkaç orta boydaki açık deniz gemisinden edinilmişti. Ancak Yenikapı’da hepsi doğrudan Konstantinopolis’e ait olan küçük sandallar, balıkçı tekneleri, hizmet gemileri hatta donanma gemileri gibi geniş bir yelpazede gemiler açığa çıktı ve o dönemin gemi yapım teknikleri hakkında önemli bilgiler sağladı.

Eserler yıllardır depolarda bekliyor

Zamana karşı yapılan kazılar sonucunda 2013 yılında Marmaray istasyonu halka açıldı. Çıkan sayısız eser depolara kaldırıldı. Kazılarda çıkan eşsiz eserlerin nerede sergileneceği tartışılmaya başlandı.

2012 yılında Yenikapı kazılarında bulunan eserlerin sergileneceği müzenin mimari tasarımı için uluslararası bir yarışma başlatıldı. 2015 yılında bir proje birinci seçildi ve müzeye onay verildi. Ancak o günden beri müze ve arkeoparka dair hiçbir adım atılmadı.

İstanbul’a güzel bir arkeopark geliyor

Şimdi ise İBB, Yenikapı’da ortaya çıkartılan tarihi liman için yeni bir mimari proje yarışması başlattı.

Marmaray kazılarıyla ortaya çıkartılan Theodosius Limanı arkeolojik alanının sergilenmesi için yapılacak arkeopark tasarım yarışmasında projelerin son teslim tarihi 26 Ekim 2020 olarak belirlendi. Proje seçildikten sonra Koruma Kurulu’ndan onay beklenecek. Yaklaşık olarak 2021 yılında seçilen projenin hayata geçirilmesi ve ziyaretçilerini ağırlaması bekleniyor.

Yarışmanın danışman jüri üyeleri arasında Ekrem İmamoğlu, Mehmet Çakılcıoğlu, Mahir Polat, Ufuk Kocabaş ve Ömer Yılmaz bulunuyor. Asli jüri üyeleri ise Zeynep Eres Özdoğan, Nevzat Oğuz Özer, Cem Sorguç, Ata Turak ve Tunç Tibet Akbaş’tan oluşuyor.

Yenikapı Kazıları

Yenikapı Marmaray kazılarında Bizans Dönemi’ne ait liman duvarı, 36 tekne ve günümüzden 8.000 yıl önceki İstanbulluların varlığına dair ayak izlerinden, Osmanlı dönemine kadar birçok katmanı açığa çıkardı. Burada bulunan batıklar, şimdiye kadar bilinen en büyük Bizans gemi topluluğunu oluşturdu.

Gün yüzüne çıkan sayısız buluntu arasında, ahşap taraklar, amfora ile yüklü kargo ve liman yapımında taş çekebilmesi için Afrika’dan getirilmiş develerin iskeletleri var. Batıkların yaşı MÖ 4. yüzyıl ile MS 11. yüzyıl arasında değişiyor. Günümüze kadar çok iyi derecede korunmuş olan farklı stillerde Bizans ticaret gemileri, balıkçı tekneleri ve daha önce örneğine hiç rastlanmamış galea olarak bilinen dört sıralı savaş gemileri bulunuyor.

BİLİM, 10 Ağustos 2020 03:27

Yorumlar (0)

Kalan karakter : 450
Gönderilen yorumların küfür, hakaret ve suç unsuru içermemesi gerektiğini okurlarımıza önemle hatırlatırız!
Bakan Kurum: 5 bin 738 metreküp müsilajı Marmara'dan temizledik

Bakan Kurum: 5 bin 738 metreküp müsilajı Marmara'dan temizledik

Sarıyer'de kafe bahçesindeki 2 ağaç devrildi

Sarıyer'de kafe bahçesindeki 2 ağaç devrildi

Cem Yılmaz, Şener Şen ve Ezgi Mola'dan aşı çağrısı

Cem Yılmaz, Şener Şen ve Ezgi Mola'dan aşı çağrısı

İçişleri Bakanlığı'ndan YKS için muafiyet genelgesi

İçişleri Bakanlığı'ndan YKS için muafiyet genelgesi

Koca Türkiye'de kaç kişinin Delta varyantına yakalandığını açıkladı

Koca Türkiye'de kaç kişinin Delta varyantına yakalandığını açıkladı

Meral Akşener: Afganistan'ı kim bu hale getirdiyse bırakın o toplasın

Meral Akşener: Afganistan'ı kim bu hale getirdiyse bırakın o toplasın

Sağlık çalışanlarının istifa yasağı kalkıyor

Sağlık çalışanlarının istifa yasağı kalkıyor

TURYİD Başkanı Demirer: Müzik kısıtlaması kalkacak

TURYİD Başkanı Demirer: Müzik kısıtlaması kalkacak

Müsilaj için 21 kişilik Bilim Kurulu oluşturuldu

Müsilaj için 21 kişilik Bilim Kurulu oluşturuldu

İBB ile Fransız Kalkınma Bankası arasında kredi anlaşması

İBB ile Fransız Kalkınma Bankası arasında kredi anlaşması

Ankara'da sağanak dereyi taşırdı: 6 hayvan öldü

Ankara'da sağanak dereyi taşırdı: 6 hayvan öldü

Duygu Delen davası: Tahliye edilen sanık tekrar gözaltında

Duygu Delen davası: Tahliye edilen sanık tekrar gözaltında

Ruslar, hava trafiğini yüzde 45 artırdı

Ruslar, hava trafiğini yüzde 45 artırdı

Uğur Şahin: BioNTech aşısı Delta varyantına karşı etkili

Uğur Şahin: BioNTech aşısı Delta varyantına karşı etkili

Devlet dairesinde camiye ay yıldız, cemevine haç!

Devlet dairesinde camiye ay yıldız, cemevine haç!

Bilim Kurulu bugün toplanıyor

Bilim Kurulu bugün toplanıyor

Mersin Limanı'nda 463 kilogram kokain ele geçirildi

Mersin Limanı'nda 463 kilogram kokain ele geçirildi

4. Yargı Paketi TBMM Adalet Komisyonu'nda

4. Yargı Paketi TBMM Adalet Komisyonu'nda

Doğanlar Apartmanı'na ilişkin iddianame kabul edildi

Doğanlar Apartmanı'na ilişkin iddianame kabul edildi

Konya'da yangın faciası: 3 çocuk hayatını kaybetti

Konya'da yangın faciası: 3 çocuk hayatını kaybetti

İstanbul merkezli 3 ilde IŞİD operasyonu: 32 gözaltı

İstanbul merkezli 3 ilde IŞİD operasyonu: 32 gözaltı

Bakan Koca, illere göre haftalık vaka sayısını açıkladı

Bakan Koca, illere göre haftalık vaka sayısını açıkladı

Türkiye'de son 24 saatte 57 kişi daha koronavirüsten hayatını kaybetti

Türkiye'de son 24 saatte 57 kişi daha koronavirüsten hayatını kaybetti

Muğla ve Aydın'da 12 günde 48 orman yangını çıktı

Muğla ve Aydın'da 12 günde 48 orman yangını çıktı

İran'ın Türkiye sınırında 4,2 büyüklüğünde deprem

İran'ın Türkiye sınırında 4,2 büyüklüğünde deprem

İstanbul ve birçok il için kritik yağış uyarısı

İstanbul ve birçok il için kritik yağış uyarısı

Yerli aşının ismi belli oldu: TURKOVAC

Yerli aşının ismi belli oldu: TURKOVAC

Seyyar aşılama istasyonu kuruldu

Seyyar aşılama istasyonu kuruldu

Rıdvan Dilmen: Sergen Yalçın, Beşiktaş'tan ayrılıyor

Rıdvan Dilmen: Sergen Yalçın, Beşiktaş'tan ayrılıyor

2 Binin Üzerinde Çocuğa Hastane Ortamında Sünnet

2 Binin Üzerinde Çocuğa Hastane Ortamında Sünnet

Kılıçdaroğlu: Belediye başkanlarımıza söyledim, provokasyonlara hazır olun

Kılıçdaroğlu: Belediye başkanlarımıza söyledim, provokasyonlara hazır olun

Tekirdağ'da müsilaj sonrası denetimler: 5 fabrika kapatıldı

Tekirdağ'da müsilaj sonrası denetimler: 5 fabrika kapatıldı

Bilim Kurulu Üyesi Yavuz'dan uyarı: Temmuz ve Ağustos ayında çok temkinli olmalıyız

Bilim Kurulu Üyesi Yavuz'dan uyarı: Temmuz ve Ağustos ayında çok temkinli olmalıyız

CHP'li belediye başkanına saldırı: 2 kişi gözaltına alındı

CHP'li belediye başkanına saldırı: 2 kişi gözaltına alındı

Sitelerdeki yüzme havuzlarında HES kodu dönemi

Sitelerdeki yüzme havuzlarında HES kodu dönemi

Bahçeli'den HDP'ye saldırı açıklaması

Bahçeli'den HDP'ye saldırı açıklaması

Galatasaray'ın yeni başkanı Burak Elmas mazbatasını aldı

Galatasaray'ın yeni başkanı Burak Elmas mazbatasını aldı

Randevular yarın başlıyor: Aşıda yaş sınırı 25'e indi

Randevular yarın başlıyor: Aşıda yaş sınırı 25'e indi

Spor salonu ücretine salgın iadesi

Spor salonu ücretine salgın iadesi

Tüketici güven endeksi Haziran'da arttı

Tüketici güven endeksi Haziran'da arttı