Oğuzlara ait evcil kedi bulundu

BİLİM, 11 Temmuz 2020 09:09

Bugün bildiğimiz evcil kediler, 1.000 yıldan daha önce göçebe Oğuz boyuna İpek Yolu’nda evcil hayvan olarak eşlik etmiş olabilir.

Oğuzlara ait evcil kedi bulundu

Kazakistan’ın güneyindeki eski İpek Yolu boyunca yapılan bir kazı sırasında, neredeyse eksiksiz bir kedi iskeleti bulundu.

Uluslararası bir araştırma ekibi, kedinin hayatını yeniden inşa etti ve o dönemde insanlar ve evcil hayvanlar arasındaki ilişkiye dair şaşırtıcı bilgiler ortaya koydu.

Dr. Ashleigh Haruda öncülüğündeki bir ekip tarafından incelenen erkek kedinin hayatı pek de kolay geçmemişti. Haruda, “Kedi, yaşamı boyunca birkaç kırık kemiğe maruz kaldı.” diyor.

Yine de, güven verici bir tahmine dayanarak, hayvan büyük olasılıkla yaşamının ilk yılını geçmişti. Haruda ve meslektaşları için bu, insanların bu kediyle ilgilendiğinin açık bir göstergesiydi.

Kazakistan’da bir araştırma ziyareti sırasında bilim insanları, ülkenin güneyinde, çoğunlukla göçebe bir Türk boyu olan Oğuzlar tarafından iskan edilmiş olan erken bir Ortaçağ yerleşimi Dzhankent’teki (Yengi-kend) kazı bulgularını inceledi.

Burada çok iyi korunmuş bir kedinin iskeleti keşfedildi. Haruda’ya göre bu durum oldukça nadir rastlanan bir durumdu, çünkü normalde bir kazı sırasında bir hayvanın sadece birkaç kemiği bulunur. Bu da hayvanın hayatı hakkında herhangi bir sistematik sonuç çıkarılmasını önler.

İnsanlarda ise durum farklıdır, çünkü genellikle bütün iskeletler bulunur.

Haruda, “İnsan iskeleti o kişinin biyografisi gibidir. Kemikler, kişinin nasıl yaşadığı ve neler tecrübe ettiği hakkında çok fazla bilgi sağlar.” diyor.

Bununla birlikte, bu vakada araştırmacılar şanslıydı: Görünüşe göre ölümünden sonra bu kedi gömülmüştü ve bu nedenle, alt çenesi, üst vücudunun parçaları, bacakları ve dört omuru da dahil olmak üzere tüm kafatası korunmuştu.

Haruda uluslararası bir arkeolog ekibi ve Antik DNA uzmanlarıyla çalıştı. Kedinin iskeletinin incelenmesi, hayatı hakkında şaşırtıcı ayrıntılar ortaya çıkardı. İlk olarak, takım kemiklerinin 3 boyutlu görüntülerini ve röntgenlerini çekti.

Haruda, “Bu kedi bir dizi kırık geçirdi, ancak hayatta kaldı.” diyor.

Kemik örneklerinin izotop analizleri de ekibe kedinin diyeti hakkında bilgi verdi. Kazı sırasında bulunan köpeklerle ve o dönemdeki diğer kedilerle karşılaştırıldığında, bu kedinin diyetinde protein çok yüksekti. “Hayvan insanlar tarafından beslenmiş olmalı, çünkü hayvan yaşamının sonuna doğru neredeyse tüm dişlerini kaybetmişti.”

DNA analizleri ayrıca hayvanın Felis catus L. türünden bir evcil kedi olduğunu ve bir vahşi bozkır kedisi ile yakından ilişkili olmadığını kanıtladı.

Haruda’ya göre, MS 8. yüzyılda bu bölgede kedilerin evcil hayvan olarak tutulması oldukça dikkat çekici.

“Oğuzlar, sadece yaşamları için gerekli olduğunda hayvanları tutan insanlardı. Örneğin köpekler sürüyü güdebilirdi. Ancak o zamanlar kedilerin belirgin bir kullanımları yoktu.”

O zamanlar bu tür “egzotik” hayvanların tutulması ve bakımı, Orta Asya’da çok daha geç bir noktada meydana geldiği düşünülen kültürel bir değişime işaret ediyor. Bölgenin tarım ve hayvancılıkla ilgili değişiklik yapma konusunda yavaş olduğu düşünülüyordu.

Kedinin kalıntılarının bulunduğu Yengi-kend yerleşimi, Orta ve Doğu Asya’yı Akdeniz bölgesine karadan birbirine bağlayan önemli bir karavan güzergahları ağı olan İpek Yolu boyunca kurulmuştu. Haruda’ya göre, buluntu aynı zamanda İpek Yolu boyunca bulunan bölgeler arasındaki kültürel alışverişin bir göstergesi.

BİLİM, 11 Temmuz 2020 09:09

Yorumlar (0)

Kalan karakter : 450
Gönderilen yorumların küfür, hakaret ve suç unsuru içermemesi gerektiğini okurlarımıza önemle hatırlatırız!
Gazze’deki katliama dikkat çeken ‘Sığınak’a uluslararası festivallerde ödül üzerine ödül

Gazze’deki katliama dikkat çeken ‘Sığınak’a uluslararası festivallerde ödül üzerine ödül

Depremde iç mekan yerleşimi de binanın sağlamlığı kadar hayati önem taşıyor!

Depremde iç mekan yerleşimi de binanın sağlamlığı kadar hayati önem taşıyor!

'Hatırlarsanız Mahremiyet Demiştik' bu kez gerçek bir mezatta!

'Hatırlarsanız Mahremiyet Demiştik' bu kez gerçek bir mezatta!

Tutkulu bir düş hikayesi: Hardlove

Tutkulu bir düş hikayesi: Hardlove

Özel'den "Türk tarihi sandıkta yazılmamıştır" diyen Bahçeli'ye: Herhalde sürçülisandır

Özel'den "Türk tarihi sandıkta yazılmamıştır" diyen Bahçeli'ye: Herhalde sürçülisandır

Memuru ve emekliyi enflasyonun altında zam bekliyor

Memuru ve emekliyi enflasyonun altında zam bekliyor

Bahçeli’den Akşener’e çağrı: Ayrışma kararından vazgeçerek partinin başında olmalı

Bahçeli’den Akşener’e çağrı: Ayrışma kararından vazgeçerek partinin başında olmalı

Kılıçdaroğlu'ndan Uğur Dündar'a çok sert mektup: Bu sefer olmaz!

Kılıçdaroğlu'ndan Uğur Dündar'a çok sert mektup: Bu sefer olmaz!

Kılıçdaroğlu: Adaleti öldürürseniz devlet ölür!

Kılıçdaroğlu: Adaleti öldürürseniz devlet ölür!

Akşener'den sürpriz karar! Tarih yazacaktı tarih oldu

Akşener'den sürpriz karar! Tarih yazacaktı tarih oldu

CHP'den Hatay iddiası:  3 bin 389 ölü seçmen oy kullandı

CHP'den Hatay iddiası: 3 bin 389 ölü seçmen oy kullandı

Kılıçdaroğlu: 6’lı masadaki ilişkiler CHP’nin oyunun artmasında etkili oldu

Kılıçdaroğlu: 6’lı masadaki ilişkiler CHP’nin oyunun artmasında etkili oldu

"Dünyadaki güzel olan her şey Güneş'ten gelir, iyi olan her şey insandan gelir."

"Dünyadaki güzel olan her şey Güneş'ten gelir, iyi olan her şey insandan gelir."

Eyüp Aksu: Kimseyi desteklemedik, siyasete girmedik

Eyüp Aksu: Kimseyi desteklemedik, siyasete girmedik

DEM direndi, mazbata Zeydan'a verilecek

DEM direndi, mazbata Zeydan'a verilecek

YSK, Van itirazını gündemine aldı

YSK, Van itirazını gündemine aldı

TÜİK ve ENAG arasında yine uçurum çıktı

TÜİK ve ENAG arasında yine uçurum çıktı

Van’da Abdullah Zeydan kararını protesto eden vatandaşlara polis müdahalesi

Van’da Abdullah Zeydan kararını protesto eden vatandaşlara polis müdahalesi

Van'da mazbata AKP'li adaya verilecek!

Van'da mazbata AKP'li adaya verilecek!

Özgür Özel'den 'Van' açıklaması

Özgür Özel'den 'Van' açıklaması

İstanbul'da gece kulübünde yangın faciası: 29 kişi hayatını kaybetti

İstanbul'da gece kulübünde yangın faciası: 29 kişi hayatını kaybetti

Özgür Özel, en kızgın olduğu CHP'liyi açıkladı

Özgür Özel, en kızgın olduğu CHP'liyi açıkladı

Hakan Bayrakçı'nın anketinde İmamoğlu fark attı

Hakan Bayrakçı'nın anketinde İmamoğlu fark attı

Fatih Erbakan, İBB adayını çekmek için 3 şartını açıkladı

Fatih Erbakan, İBB adayını çekmek için 3 şartını açıkladı

Erdoğan: Sıkıntıların farkındayız, Mehmet Şimşek'e itimadımız tam

Erdoğan: Sıkıntıların farkındayız, Mehmet Şimşek'e itimadımız tam

Özgür Özel: Son kez uyarıyorum!

Özgür Özel: Son kez uyarıyorum!

Kılıçdaroğlu'ndan malum pankartlar için açıklama

Kılıçdaroğlu'ndan malum pankartlar için açıklama

Özgür Özel: Bakanların İstanbul'da ne işi var

Özgür Özel: Bakanların İstanbul'da ne işi var

Hrant Dink cinayeti davasında ara karar

Hrant Dink cinayeti davasında ara karar

TFF, tartışma yaratan hakem toplantısının tamamını yayımladı!

TFF, tartışma yaratan hakem toplantısının tamamını yayımladı!

Cübbeli Ahmet hastaneye kaldırıldı

Cübbeli Ahmet hastaneye kaldırıldı

Sancaktepe’de CHP aleyhine sahte bildiri ve gazete dağıtıldı

Sancaktepe’de CHP aleyhine sahte bildiri ve gazete dağıtıldı

Defne ve Samandağ'da solun zaferi yakın

Defne ve Samandağ'da solun zaferi yakın

Gökhan Yüksel’den İstanbul Ahbaz Kültür Derneği’ne ziyaret

Gökhan Yüksel’den İstanbul Ahbaz Kültür Derneği’ne ziyaret

Cem Vakfı'nda nöbet değişimi yapıldı

Cem Vakfı'nda nöbet değişimi yapıldı

Erkan Baş:  Solcuların birbiriyle tartışması dünyanın en gereksiz işi

Erkan Baş: Solcuların birbiriyle tartışması dünyanın en gereksiz işi

Kadir İnanır hastaneye kaldırıldı

Kadir İnanır hastaneye kaldırıldı

Moskova saldırısında Türkiye bağlantısı

Moskova saldırısında Türkiye bağlantısı

AKP'ye oy veren emekliden Erdoğan'a: Ben senin için arkadaşlarımla kötü oldum

AKP'ye oy veren emekliden Erdoğan'a: Ben senin için arkadaşlarımla kötü oldum

Moskova'da IŞİD saldırısı: Ölü sayısı artıyor, 11 kişi tutuklandı

Moskova'da IŞİD saldırısı: Ölü sayısı artıyor, 11 kişi tutuklandı